Geloof relevant maken voor jongeren

Onlangs was ik op een bijeekomst voor Micha Young. Naar aanleiding daarvan heb ik onderstaand uitgetikt; wat ik met jullie wil delen.

Jongeren worstelen met vraag hoe Bijbelverhalen concreet kunnen worden gemaakt in het dagelijks leven. Dit geld overigens niet alleen voor jongeren, ik herken dit ook bij mezelf!

  • Hoe kunnen we gebruikmaken van de dynamische, visuele ‘populair culture’ om jongeren de relevantie van het geloof te laten zien?
  • Hoe kunnen we sociale gerechtigheid en duurzaamheid vanuit het christelijk geloof praktisch handen en voeten geven?

Op deze vraag zoeken we naar een antwoord door achtereenvolgens naar de volgende elementen te kijken: hermeneutisch, sociologisch, methodisch en theologisch.

1. Hermeneutisch

Vanaf Augustinus wordt er een onderscheid tussen geloofsinhoud en geloofsdaad. Daarvoor was het onderscheid er niet. Geloofsinhoud is vanaf toen los komen te staan van
de praktijk.

–   Fides Quae : geloofsinhoud

–   Fides Qua : geloofsdaad

De inhoud van het geloof is het uitgangspunt geworden, van daaruit kom je tot daden. Dit is de ‘orthodoxe’ manier van geloven. Het gevaar wat ontstaat, is een droge orthodoxie waarin weinig daadkracht te vinden is. De protestante kerken hebben hier ook last van.

Een ander manier van kijken kan ook. Je kunt beginnen bij de daad en vandaaruit bij de inhoud uitkomen. De inhoud geef je vorm vanuit de praktijk. Het gaat erom wat werkt. De inhoud bepaal je voorzichtig, kan veranderen en is niet normatief. Het gevaar wat ontstaat is vrijzinnigheid.

Het derde model is de interactie tussen beide elementen. Als je zegt je moet geloof omzetten in daden dan stap je nog steeds in zelfde valkuil. Geloof is ook praktijk. Je moet woord en daad niet van elkaar scheiden, maar kan het wel onderscheiden. Sinds de Verlichting is het onderscheid tussen Fides Quae (geloofsinhoud) en Fides Qua (geloofsdaad) te groot geworden en daar hebben wij tot op de dag van vandaag last van.

2. Sociologisch

Je moet jongeren niet alleen zien als individu. Jongeren voelen zich veilig en vrij in bestaande groepen die ze hebben gevormd. We denken snel te individueel, in termen van georganiseerde groepen die bij elkaar komen tijdens een activiteit van, of we denken dat we zelf een groep kunnen samenstellen vanuit het instituut/ kerk.

Het samenzijn als sociaal verband is zo krachtig dat je vandaar uit verschillende activiteiten kunt doen. Niet voor hen organiseren, maar zij moeten het zelf doen. We vergeten dat de groep in zichzelf kracht heeft, wij hebben vaak doel/ kennis dat we over willen brengen. Het is beter om aan te sluiten bij een bestaand doel. Een groepsverband is goed, maar is het niet beter om aan te sluiten bij bestaande groepen? We moeten daarom aansluiten bij de bestaande netwerken.

3. Methodisch

Veel kerkelijke activiteiten zijn als volgt ingericht: Feiten + Bijbeltekst + Leuke interactieve werkvorm => Gedragsverandering

Dit is in een laboratorium methode => te moraliserend en te dun.

Cognitieve feiten (leer + bijbelteksten) worden overgebracht middels leuke werkvormen om het gedrag te laten veranderen. De werkvorm zit in de cognitieve geloofsoverdracht.
Op zichzelf is daar niks mis mee. Maar vraag is wel hoe bereik je nu echt gedragsverandering? Gebeurt dat ook werkelijk op deze manier?

We doen het in de kerk al jaren op deze manier, maar blijkbaar werkt het niet (meer) zo. Jongeren geven aan da het geloofsleven niets met de praktijk van het leven te maken heeft. Het zijn verschillende werelden.

Is het niet nog veel effectiever, door het echt in real life jongeren te laten leren. Hoe maak je geloof relevant? De cultuur wordt nu vaak gebruikt als werkvorm, bijvoorbeeld Social media. Maar de media is het middel van jongeren. zo moeten we dus niet een cognitieve waarheid overbrengen, want voor de jongeren is dit de wereld. We moeten jongeren dus leren/toerusten hoe ze sociaal media kunnen gebruiken om zich te uiten als christen!

Praktisch voorbeeld

Neem het vraagstuk over ‘honger in de wereld’: Er zijn misschien mensen die aan de hand van feiten worden geraakt, maar de meeste hebben geen behoefte aan feiten, maar worden veel geraakt en bewogen als ze er daadwerkelijk mee worden geconfronteerd. Je moet de contexten echt zelf meemaken. Je kunt feitelijk pas echt iets doenals je het zelf hebt gezien.

 Leren à Doen, Beleven,denken, doorgaan

Hier mag/ moet iets provocerend in zitten. Als je de visuele cultuur alleen maar ziet als werkvorm dan schiet jedoel voorbij.

Gedragsverandering vergt een diepere bewustwording van de gehele sociale context van jongeren. De methode zou meer vanuit het geloofde leven en geleefde geloof zelf moeten worden opgezet.

 4. Theologisch

We hebben probleem. Hoe worden dingen vertaald naar de praktijk. Als het persoonlijk wordt gemaakt, wordt het dan niet te individualistisch? Waar is dan het gezamenlijke. De theologie is heel
individueel gericht en gericht op de hemel. Gaat niet over verbetering van het leven van nu.

Onze theologie is vaak: (te) conceptueel, (te) abstract, (te) algemeen, (te) veel gericht op persoonlijke schuld

Maar hoe zit het met de openbaring van Jezus Christus zelf in deze wereld? Je kunt denken van het leven van Jezus nu hij weg is dat hij alleen nog maar openbaar is/ wordt in de kerk. Bijvoorbeeld via de sacramenten.

Maar kun je Jezus Christus niet veel meer ontmoeten op de plaatsen van gebrokenheid, ziekte en ellende?

Creëren we niet het liefst een goede/ mooie kerk waar we alles goed voor elkaar hebben en vandaaruit gaan we ook wat goeds doen? Als we het zo doen dan we het op de verkeerde manier. Sociale
gerechtigheid is niet iets wat moet worden opgelost, maar het is een schuld.

We moeten Jezus zien in de ogen van een ieder die hulp nodig heeft.

Een theologie gericht op verlossing van onze persoonlijke schuld met het oog op een eeuwig leven na dit leven is een te smalle basis. Daarom moet er meer nadruk zijn op de (gebroken) schepping en het collectieve van het lichaam van Christus, dat ook hier en nu is en een gewond lichaam is vanwege onrecht en wanbeheer.

Conclusie

Hoe kunnen we jongeren vanuit hun eigen sociale verbanden, die o.a. worden gekenmerkt door visuele cultuur het geloof laten leven en het leven laten geloven, vanuit een concrete theologie  dat de gebrokenheid van het leven de gebrokenheid is van Jezus Christus? Het lukt niet door de nadruk op het cognitieve, maar veel meer in de ontmoeting. We zouden de vraag kunnen stellen of een  cursus op zichzelf wel een oplossing om jongeren bewust te maken, laat staandat hun gedrag veranderd. Dit probleem zien we ook op scholen terugkomen.

Alleen los een cursus aanbieden heeft geen zin. Je moet aansluiten bij bestaande situaties. De verplichte maatschappelijke stage is een idee, maar werkt ook als een laboratorium. We moeten jongeren proberen te stimuleren in hun bestaande omgeving actief te worden. We moeten ons onderwijs meer gaan baseren op ervaring.

Is het interessant voor mijn leven. Waar ben ik in het verhaal. Het concept is te globaal. Jongeren denken niet zo en willen zo nu niet denken. Het moet om hun eigen leefwereld gaan. Wat is mijn plek in het verhaal. Ik mis de jongeren in het verhaal. Wie zijn de jongeren. Wat is beeld op de schepping. Wat is/ zijn de elementen. Leef je geloof, geloof in je leven!

God ontmoet ons hier-en-nu: de actualiteit van tijd en ruimte. De gebrokenheid van de wereld is de plaats waar de ontmoeting met God plaats vindt in verwarring en ontwrichting (raw revelation). Hoe kunnen we gebruikmaken van de dynamische, visuele ‘popular culture’ om jongeren de relevantie van het geloof te laten zien?

 => deze vraag is niet goed gesteld en zou moeten zijn:

Hoe kunnen we jongeren vanuit hun eigen sociale verbanden, die o.a. door de ‘popular culture’ wordt gekenmerkt het geloof laten leven en het leven geloven door thick, deep en fresh concepts vanuit een concrete theologie.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s