Inventarisatie van kinder- en jongerenwerk

Om een overzicht te krijgen van al de activiteiten die er allemaal worden georganiseerd, kun je gebruik maken van de ‘Matrix’. In de Matrix zijn de verschillende aspecten van het gemeente zijn genoemd. Hieronder geven we  uitleg van het instrument ‘de matrix’. Het instrument kan je helpen om een goede inventarisatie te maken van je kinderen- en jongerenwerk.

De matrix bestaat in principe uit twee gedeelten:

het linker deel: de 1e reeks van vijf kolommen. In deze reeks kijk je vanuit de jongeren. Kijk je naar waar de behoeften liggen.

  • het rechter deel (de 2e vijf kolommen). In deze reeks kijk je vanuit de gemeente en haar functies. Kijk je naar wat je kunt en wilt bieden.

Het invullen van beide reeksen geeft enerzijds antwoord op de vraag wat je wilt hoe het is en anderzijds op wat er op dit moment daadwerkelijk is. We lichten beide reeksen toe.

1e Reeks: kijken vanuit de jongeren

In de 1e reeks gaan we uit van wat wij jongeren willen bieden en wat de vragen en/of problemen zijn die zij in hun leven ontmoeten.

De 1e kolom biedt je de gelegenheid om in één of twee zinnen te formuleren wat de algemene doelstelling van het jongerenbeleid in jullie gemeente moet zijn. Onze formulering: “Onze gemeente, een Thuis voor jongeren!”. Elders zagen we: “Ieder hart een woonplaats van Christus”. Je mag deze overnemen, maar het gesprek dat aan deze formulering ten grondslag ligt is belangrijker dan het resultaat.

De 2e kolom helpt je te kijken naar doelgroepen. De doelgroepindeling die we gebruiken in de matrix, is ontleend aan de ontwikkelingspsychologie. Deze wordt onder andere gevolgd in de cursus jongerenpastoraat. Je kunt overwegen om deze kolom te voorzien van cijfers, ontleend aan de leeftijdsopbouw van jullie gemeente. Verder hebben we in de kolom ook de kinderwerkers, jongerenwerkers en beroepskrachten hier opgenomen.

De 3e kolom nodigt je uit om de vragen en/of problemen van deze specifieke leeftijdsgroepen te noteren. Vragen ten aanzien van geloof, of vragen die ontleend zijn aan het “als christen in deze wereld staan”. Onze ervaring is dat deze kolom vaak leeg blijft: we weten het eenvoudigweg niet.

De 4e kolom geeft je de gelegenheid te noteren wat je jongeren in de specifieke leeftijdsgroepen wilt meegeven. Dat wat je hier noteert, kan later in het proces van beleidsvorming helpen om doelen te formuleren.

De 5e kolom helpt je te benoemen welke activiteiten er momenteel al in je gemeente ondernomen worden. Het is dan wel zaak om je eerlijk af te vragen, of met deze activiteiten ook echt de vragen van jongeren in deze leeftijdsgroepen beantwoord worden. Veel voorkomende activiteiten zijn catechisatie en jeugdvereniging. Daarin is dan eerder een programma of methode leidend, dan dat vragen van jongeren (in de specifieke leeftijdsgroepen) centraal staan.

2e Reeks: kijken vanuit de gemeente

De 2e reeks vervolgt met een ander perspectief. Hierin kijken we naar jongeren en hun vragen, vanuit functies van gemeente-zijn. Voor de matrix kozen we de indeling:

  • Vieren
  • Vormen
  • Ontmoeten
  • Diaconaal
  • Pastoraal
  • Missionair

Als je de kolommen doorloopt voor alle leeftijdsgroepen, dan is steeds de vraag: “Hoe wenden we dit aspect van gemeente-zijn aan, gericht op de vragen van deze jongeren dan wel op wat we hen willen meegeven?” Doordat je de kolommen zo doorwerkt, ontstaan de mogelijkheden voor ‘integraal jongerenwerk’ in jullie gemeente. We lichten deze begrippen toe in de volgorde van de kolommen.

De vierende Gemeente:

Christus’ Gemeente kun je typeren als een ‘vierende’ gemeente. We vieren het feest van verlossing en vernieuwing, uit genade. Dat vierende aspect geldt vooral de zondagse samenkomsten, maar kan ook door de week vorm en inhoud krijgen. Hoe betrekken wij de jongeren in de leeftijdsgroepen bij dit vieren? Sluiten we aan op hun leefwereld? Maar ook: hoe schakelen we hun gaven in?

De vormende Gemeente:

De gemeente wordt in Handelingen 2 beschreven als dat zij “volhardde in de leer van de apostelen”. Zo wordt Christus’ Gemeente getypeerd als een lerende gemeente. Dat leren is niet alleen cognitief – zeker voor gemeenteleden die hun identiteit moeten vormen, geldt dit aspect dus het vormen van je identiteit als kind van God, navolger van Jezus Christus. Dat betekent een levenlang leren en leren om te leven. Leren met hoofd, hart en handen. Met wil en gevoel, om zo Gods weg met ons te leren gaan. Hoe vormen wij jongeren in de leeftijdsgroepen op weg naar hun identiteit?

De ontmoetende Gemeente:

Christus’ Gemeente is geen zak knikkers: ze zitten in één zak, raken elkaar en verder niet. Juist door echte ontmoeting blijkt de onderlinge samenhang. Ontmoeting met God, ontmoeting met elkaar. Ontmoeten we God in onze gemeenschap? Ontmoeten we elkaar? Niet alleen op het niveau van kennis, maar ook op niveaus van hart en handen? Op het niveau van de levensvragen waarvoor jongeren gesteld worden. Uit dit aspect blijkt als geen ander de echtheid van wat we geloven wie God is in ons leven. Voor jongeren in deze tijd van cruciaal belang. Hoe laten we zien God te ontmoeten? Hoe ontmoeten we jongeren in de diverse leeftijdsgroepen: ontmoeten we hen? Echt? Bij hun vragen en/of problemen?

De dienende gemeente

Christus heeft naar ons omgezien. Hij heeft, door Zijn Dienst, ons gered. Die redding kunnen we dan niet alleen voor onszelf houden – die redding houdt een appèl in om hulpvaardig te zijn jegens onze naasten. Ook buiten de kerkgemeenschap. Dat gaat om de ‘Dienst der Barmhartigheid’ – diaconaat dus, maar vooral ook om te getuigen. Hoe dienen wij de jongeren in de leeftijdsgroepen? En: hoe schakelen we hun gaven in?

De pastorale Gemeente:

We kennen veel definities van ‘Pastoraat’. Met dr. Peter van de Kamp kiezen voor de omschrijving: “Het begeleiden van de één door de ander, op de weg die God met hem gaat, om zo samen Gods weg te blijven gaan.” Hoe begeleiden wij onze jongeren in de verschillende leeftijdsgroepen op de weg die God met hen gaat?

De missionaire Gemeente:

De gemeente heeft een missionaire opdracht.  Ze kan nier bestaan zonder dat ze zich naar buiten keert en mensen die (nog) niet of anders geloven in contact brengt met het goede nieuws over Jezus Christus. Zo geeft de gemeente gehoor aan de opdracht die Jezus zelf aan zijn volgelingen gaf (Matt. 28:18-20) om erop uit te trekken, alle volken tot leerlingen te maken, hen te dopen en hen te onderwijzen in alles wat Jezus opgedragen heeft.

Werkwijze

Doorloop nu de kolommen vanuit deze toelichting per kolom. Daarmee kun je nu een aanzet maken. Je kunt dit in je gemeente ook doen, door een groep samen te stellen. Denk dan aan gemeenteleden (ouders, jongeren (diverse leeftijdsgroepen), jeugdleiders, catecheten) en ambtsdragers.

Vul zo in overleg de kolommen in. Zo ontstaat enerzijds het beeld van wat je zou willen en anderzijds hoe het nu is. Welke ‘witte vlekken’ er zijn. Deze geven je de aanknopingspunten voor jullie ‘Integraal Jongerenbeleid’.

matrix-2012-03-02

Een gedachte over “Inventarisatie van kinder- en jongerenwerk

  1. Ha Anko,

    Denk jij ook nog zo veel terug aan de conferentie ‘rondom het kind’. Ik zit er nog behoorlijk vol mee. De ene dag krijg ik de info wat op een rijtje en de volgende dag (vaak na de zondag) ben ik het overzicht weer volledig kwijt. Heb net wat stukken van je gelezen. Dank je wel!
    Succes met alles waar je mee bezig bent. Thuis, in je werk, in heel je leven!

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s