Niet proppen maar inspireren

Wat moeten we met de kerk? Steeds meer krijgen we vragen van kerken die worstelen met jongeren en jongvolwassenen die zoals het subtiel genoemd wordt: ‘uit het zicht verdwijnen’. Er wordt gezegd dat jongeren veelal de kerk verlaten doordat ze gaan studeren of doordat ze relaties krijgen met niet christelijke vrienden. Ik kom er echter steeds meer achter dat dit niet de reden is. Los van al de onderzoeken en de feiten die ik zelf ook al eens op een rij heb gezet, kom ik er achter dat het dieper gaat.

Beheer strategie!

‘De kerk is saai’, is een uitspraak die regelmatig te horen is. Ik heb dit zelf ook lange tijd gezegd, totdat ik er achter kwam dat dit niet over de kerk ging, maar over mijn eigen leven. Ik leefde een heerlijk comfortabel leven, maar mijn leven was saai! Als ik zeg dat de kerk saai is, dan zei ik daarmee dat mijn leven saai was. Sommige jongeren die ik tegenkom vinden het consumptieleven wat ze leiden waardeloos, maar omdat ze niks beters weten of wordt aangeboden, kiezen ze er maar voor om het consumptieleven te kiezen en er maar zo veel mogelijk van te genieten, maar het bevredigd uiteindelijk niet.

Onlangs verscheen het onderzoek Young Urban Protestants waarin vijf sleutels werden genoemd om twintigers te binden aan de kerk. Ik herken veel in de aanbevelingen uit dat onderzoek, maar zie tegelijkertijd veel kerken worstelen met dit gegeven. Leuk die sleutels, maar hoe geef je dat vorm in een traditioneel georganiseerde kerk die moeilijk veranderd. Ik proef aan de ene kant verlangen, maar aan de andere kant zie ik dat de praktijk weerbarstig is.

Veel kerken richten zich op de knelpunten en het in stand houden van bepaalde vormen en gewoonten. Nu zijn vele vormen op zichzelf niet verkeerd, maar met het verbeteren van knel- en verbeterpunten ben je er niet. Ik zie dat veel kerken handelen uit wat ik een ‘beheer strategie’ noem. Dit belemmert echter creativiteit en vernieuwende initiatieven.

Denk groot doe sterk

Deze week heb ik het boekje ‘Denk groot, doe sterk’ gelezen en ik kan iedereen die het nog niet heeft gelezen, aanbevelen. De schrijvers van het boek protesteren tegen de ‘mythe van de puberteit’ die ons wijsmaakt dat tieners niet veel kunnen en beogen dat jongeren meer uit hun tienerjaren moeten halen dan wat er van hen verwacht wordt.

Het boek geeft een frisse kijk op hoe je naar jongeren kunt kijken, maar laat mij ook zien hoe we jongeren kunnen vormen/opvoeden. Het boek ‘De grenzeloze generatie en de eeuwige jeugd van hun opvoeders’, laat zien dat opvoeders ook niet meer volwassen willen worden en dat dit een logisch gevolg is van de visie die wij op jongeren hebben. Ouders willen ook niet volwassen zijn en worstelen met exact dezelfde problemen. Dit alles is een gevolg van het feit dat wij een te laag beeld hebben van jongeren en jongvolwassenen. Als jongere wordt je geleerd om volwassen zijn te mijden en jong te blijven.

Ik denk dat we te lage verwachtingen hebben van jongeren en jongvolwassenen. Deze verwachtingen worden vanzelf waarheid als we onze verwachtingen niet aanpassen. Wanneer onze verwachtingen hoog zijn, zullen jongeren hun best doen om hier aan te voldoen. Lage verwachtingen geven misschien een gevoel van vrijheid, maar het zorgt ervoor dat je niet kunt groeien. Los van het activisme en het ongezonde streven wat dit kan oproepen en waar dit toe kan leiden, vind ik dat we ons denken moeten veranderen.

Basis

Onze jeugd vormt de basis voor de rest van het leven en de tienerjaren zijn de beste jaren die God ons geeft om te trainen voor het leven. Hier bepalen we de richting van ons leven, ontwikkelen we ons karakter en leggen we een stevig fundament voor de toekomst. Het probleem is dat veel jongeren – en tegenwoordig ook veel jonge ouders – niet ‘volwassen’ willen worden. Je tienerjaren kunnen van meer betekenis zijn dan de hedendaagse cultuur ons voorhoudt. Het doel van het boek ‘Denk groot doe sterk’ is om te laten zien wat God in levens van jongeren en in onze eigen levens kan en wil doen. De schrijvers verzetten zich tegen de heersende cultuur die het doel en de mogelijkheden van de tienerjaren ver onderschat en onze generatie dreigt te verlammen.

De verlenging van de adolescentie is ingegeven door de cultuur en niet door de natuur.

‘De tienerjaren zijn niet bedoeld als een tijd om aan verantwoordelijkheden te ontsnappen, ze vormen juist een goede training voor toekomstige leiders die nu verantwoordelijkheid durven te nemen’. Het woord tiener bestaat nog geen 70 jaar. Hoe kan het dat vroeger mensen van 15 of 16 tot grote dingen in staat waren? ?Is het probleem van onze tijd niet dat we van jongeren en jongvolwassenen te lage verwachtingen hebben?

Niet proppen maar inspireren

God wil ons kracht en mogelijkheden geven om belangrijke dingen te doen, maar we worden gevangen gehouden door een leugen dat we het niet kunnen of omdat we denken dat we het zelf moeten doen. Deze leugen krijgt steeds meer vorm als we ouder worden en wat worstelen veel ouders en vaak ook veel jeugdleiders. We moeten leren dat Gods kracht groter is dan onze zwakheid. God wil ons karakter vormen.

Het probleem van onze huidige tijd is dat we jongeren niet uitdagen. We maken passieve wezens van hen door ze vol met theorie te proppen en ze niet uit te dagen. We inspireren jongeren niet, maar stoppen hun hoofd vol totdat ze tegen je zeggen we weten alles al, ik heb hier geen zin meer in.

En hoe onwaar dit misschien ook is, ze hebben wel gelijk! Het onderwijssysteem in de kerk draagt veelal niet bij aan participatie en verandering van leven en dit geldt overigens niet alleen voor jongeren. Uit onderzoek onder Amerikaanse kerkgangers blijkt dat bijna de helft  (46%) zegt dat hun leven niet is veranderd als gevolg van kerkgang.

Zelf was ik 22 jaar toen ik voor het eerst catechisatie mocht geven aan jongeren en werd mij de mogelijkheid gegeven om samen met anderen een jongerencentrum op te zetten. Wat was dat moeilijk, ingewikkeld en wat had ik weinig vaardigheden en kennis en wat was ik onzeker. Ik de geboren jongen vol faalangst, maar wat heb ik er veel aan gehad en wat heeft het feit dat ik het mocht doen een hoop in gang gezet.

Jongeren kunnen ontzettend veel, zeker als ze op jonge leeftijd ontdekken wie ze kunnen zijn. Ik las onlangs dit voorbeeld.

Een vader vertelt dat zijn zoon van 17 een nacht heeft doorgebracht in de cel, omdat hij met 180km per uur over de snelweg heeft gereden. Als hij aan hem vraagt waarom hij zo roekeloos rijd, dan antwoordt hij kalm. Ik heb niet roekeloos gereden, dat klinkt alsof je niet oplet! Ik deed dit bewust. Het was klaarlichte dag, de weg was droog en er was verder niemand op de weg. Ik zat achter het stuur. Ik was gefocust!

Een prachtig voorbeeld en heel herkenbaar. Het is waar dat de hersenen nog niet volledig zijn ontwikkeld, maar jongeren kunnen veel meer, zo niet alles! Het enige verschil met ‘volwassenen’, is dat ze meer risico’s durven te nemen. Ik kom er steeds meer achter dat daar een belangrijke sleutel ligt. Jongeren durven en kunnen vaak meer, omdat ze risico’s durven te nemen. Dit kunnen jongeren echter niet alleen. Ze moeten daarin gecoacht en geïnspireerd worden. Ik denk echter dat we als volwassenen te veel bezig zijn met onszelf en onze eigen ontwikkeling. Hier zit de crux.

Zout

Jullie zijn het  zout van de aarde. Maar als het zout zijn smaak verliest, hoe kan het dan weer zout gemaakt worden? Het dient nergens meer voor, het wordt weggegooid en vertrapt. We mogen zout zijn! De wereld heeft christenen nodig die zout en licht zijn. Als we geen zout zijn, dan worden we weggegooid en vertrapt, omdat we nergens voor dienen. De vraag aan ons is of we bereid zijn om ons comfortabele leven op te geven voor een leven waarin de echte werkelijkheid ons aan het hart gaat. We mogen iets vinden wat groter is dan onszelf en mogen jongeren inspireren hun doel te vinden in hun leven. Maar dat betekent dat we zelf een inspirerend voorbeeld zijn. Dit kan verlammen, maar uiteindelijk hoeven we niet groot van ons zelf te denken, maar moeten we groot denken van God. God is het die ons kracht moet geven.

God is Groot.

Vijf moeilijke dingen

Tot slot hieronder nog even de samenvatting van de vijf moeilijke dingen uit het boek: ‘Denk groot, doe sterk’. God geeft jongeren mogelijkheden die voor iedereen gelden. Hierbij moeten we afstappen van de leugen dat we zo gemakkelijk mogelijk willen leven. We moeten niet een zo gemakkelijk mogelijk leven willen leiden, maar leven zoals God het heeft bedoeld en laten we daarbij Jezus als voorbeeld nemen. In het boek ‘Denk groot, doe sterk’ wordt uitgewerkt hoe je grote dingen kan doen:

  • Doe dingen waarbij je je niet op je gemak voelt buiten je eigen comfort zone (denk aan spreken in het openbaar), wat in je dagelijkse en wekelijkse routine ontbreekt. We kiezen er vaak voor onze veilige routines niet los te laten, maar als je kiest voor veiligheid betaal je daar een prijs voor: je zult niet groeien! We worden vaak belemmerd door angst, zwakheid, ongemak, mislukking en vernedering, maar we kunnen leren uit geloof te leven en tegelijk om zo om te gaan met onze angst. God werkt door onze zwakheden heen om Zijn grote plan uit te voeren.

Durf risico’s te nemen, want een onbekende toekomst kun je overlaten aan een bekende God.

  • Doe dingen die verder gaan dan wat van je wordt verwacht, die niemand aan jou zou vragen. Je presteert beter als je wordt uitgedaagd. Verzet je tegen zelfgenoegzaamheid en leg de lat hoger. Zorg dat je bekend staat om je positieve gedrag, dat is meer dan de afwezigheid van negatief gedrag.

Streef naar het beste.

  • Doe dingen die te groot zijn om alleen voor elkaar te krijgen. Hierdoor moet je je passie delen met een ander. In je eentje weet je nooit genoeg. Jongeren hebben vaak ontzettend veel energie, maar weten niet hoe ze daar mee om moeten gaan.

Groot denken en sterk doen.

  • Doe dingen waarvan je niet direct het resultaat ziet en waar je dus geen herkenning of complimenten voor kunt verwachten. Kleine dingen bereiden je voor op grote dingen in de toekomst.

 Betrouwbaar zijn en kiezen voor eerlijkheid.

  • Doe dingen die tegen de heersende cultuur in gaan. Hierbij moeten we ons drukker maken om de instemming van God dan om de instemming van de mensen om ons heen. Dit kost je ook wat. Uitkomen voor je principes is niet altijd makkelijk, maar is wel de gemakkelijkste keuze.

 Kom op voor gerechtigheid.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s